Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych - ustawowy obowiązek zgłoszenia danych

Centralny
Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych
(dalej: CRBR) to rejestr, który prowadzony jest w systemie
teleinformatycznym, służąc gromadzeniu i przetwarzaniu informacji
dotyczących beneficjentów rzeczywistych podmiotów, które wymienia
ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy
oraz finansowaniu terroryzmu. CRBR jest jawny, mając charakter
publiczny.

Jakie
jest znaczenie powołania tego rodzaju rejestru?
Otóż najważniejszym zadaniem rejestru jest zapobieganie i
zwalczanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu -
zwłaszcza w zakresie uniemożliwienia przestępcom ukrywania swej
tożsamości, przy jednoczesnym zapewnieniu kontroli informacji, co z
kolei owocuje wzrostem zaufania do rynku finansowego oraz uczestników
obrotu gospodarczego.

Obowiązek
zgłoszenia danych
do CRBR spoczywa tylko i wyłącznie na osobie, która uprawniona
jest do reprezentacji spółki. Zgłoszenie danych odbywa się
bezpłatnie, w formie elektronicznej za pośrednictwem strony
internetowej crbr.podatki.gov.pl (z wykorzystaniem wzoru dokumentu
elektronicznego, który udostępniony jest w Centralnym Repozytorium
Wzorów Dokumentów Elektronicznych pod numerem: 2023/03/07/12257).

Obwiązek
zgłoszenia danych do CRBR musi być zrealizowany w ustawowych
terminach
przewidzianych dla spółek, które to terminy są uzależnione od
daty wpisu spółki do KRS. W przypadku spółek wpisanych do KRS
przed dniem 13.10.2019 r. obowiązek zgłoszenia danych upłynął w
dniu 13.07.2020 r. Natomiast spółki wpisane do KRS po dniu
13.10.2019 r. informacje do CRBR powinny być zgłoszone nie później
niż w terminie 7 dni od dnia wpisu spółki do KRS (lub od zmiany
danych). Z kolei spółki, które wpisano do KRS po 10.11.2022 r.
powinny zgłosić dane do CRBR w terminie 14 dni od dnia wpisu do KRS
(lub od zmiany danych).

Kto
podlega obowiązkowi zgłoszenia danych do CRBR? Rejestr
gromadzi dane dotyczące beneficjentów rzeczywistych: spółek
jawnych, spółek komandytowych, spółek komandytowo-akcyjnych,
spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, prostych spółek
akcyjnych, spółek akcyjnych, z wyjątkiem spółek publicznych w
rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i
warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego
systemu obrotu oraz o spółkach publicznych, spółek partnerskich,
europejskich zgrupowań interesów gospodarczych, spółek
europejskich, spółdzielni, spółdzielni europejskich, stowarzyszeń
podlegających wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego, fundacji.
trustów (w rozumieniu ustawy AML), których powiernicy lub osoby
zajmujące stanowiska równoważne: mają miejsce zamieszkania lub
siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub nawiązują
stosunki gospodarcze lub nabywają nieruchomość na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej w imieniu lub na rzecz trustu.

Dane,
które należy zgłosić do CRBR obejmują:

• dane
  identyfikacyjne podmiotów:

  • nazwę
    (firmę) lub w przypadku trustu inne dane pozwalające
    zidentyfikować trust,

  • formę
    organizacyjną,

  • siedzibę
    lub w przypadku trustu miejsce zamieszkania lub siedzibę
    powiernika trustu lub osoby zajmującej stanowisko równoważne,

  • numer
    w Krajowym Rejestrze Sądowym lub w przypadku trustu nazwę
    właściwego rejestru wraz z numerem, o ile został wpisany do
    rejestru,

  • NIP,
    o ile został nadany;

• dane
  identyfikacyjne beneficjenta rzeczywistego podmiotów:

  • imię
    i nazwisko,

  • każde
    posiadane obywatelstwo (w przypadku posiadania kilku obywatelstw, a
    zgłoszonego tylko jednego obywatelstwa przed 31 października 2021
    r., należało dokonać uzupełnienia o kolejne posiadane
    obywatelstwa do 30 kwietnia 2022 r. - zgodnie z art.
    17 o zmianie ustawy pppft Dz.U. z 2021, poz. 815),

  • państwo
    zamieszkania,

  • PESEL
    albo data urodzenia - w przypadku osób, które nie posiadają
    PESEL,

• dane
  identyfikacyjne beneficjenta rzeczywistego trustu:

  • imię
    i nazwisko,

  • każde
    posiadane obywatelstwo,

  • państwo
    zamieszkania,

  • PESEL
    albo data urodzenia - w przypadku osób, które nie posiadają
    PESEL,

  • w
    przypadku, o którym mowa w art. 2 ust. 2 pkt 1 lit. b tiret
    czwarte, informacje o grupie osób, w których głównym interesie
    powstał lub działa trust.

• informacje
  o udziałach lub uprawnieniach beneficjenta:

• charakter
  uprawnień przysługujących beneficjentowi,

• rodzaj
  uprawnień,

• jednostka
  miary,

• wartość,

• opis
  uprzywilejowania,

• pośrednie
  uprawnienia właścicielskie,

• inne
  uprawnienia,

• pośrednie
  uprawnienia właścicielskie,

• inne
  uprawnienia i ich opis,

• dane
  zgłaszających:

• dane
  identyfikacyjne zgłaszającego: PESEL, data urodzenia, pierwsze
  imię, imię drugie i kolejne, nazwisko, kraj obywatelstwa, kraj
  zamieszkania,

• informacja
  o funkcji zgłaszającego: funkcja zgłaszającego, inne informacje,

• klauzula
  odpowiedzialności (o świadomości odpowiedzialności karnej za
  złożenie fałszywego oświadczenia).

Istotne
jest podkreślenie, iż za
niedopełnienie obowiązku zgłoszenia danych do CRBR lub
aktualizacji danych,
grożą surowe kary. Kontrolę w tym zakresie przeprowadza Krajowa
Administracja Skarbowa. Kara za brak
zgłoszenia, zgłoszenie danych niezgodnych ze stanem rzeczywistym,
dokonanie zgłoszenia po terminie, lecz również w przypadku
niedopełnienia obowiązku zgłoszenia zaktualizowanych danych do
rejestru może wynieść nawet do 1.000.000 zł. Podczas wymierzania
kary bierze się pod uwagę rodzaj naruszenia, oraz takie
okoliczności, jak niezgłoszenie danych lub tylko opóźnienie w ich
zgłoszeniu, intencje zgłaszającego itp.

Reasumując,
biorąc pod uwagę znaczne sformalizowanie czynności zgłoszenia
danych do CRBR, konieczność przestrzegania terminów w tym
zakresie, wypełnienia formularza, wreszcie surowe kary grożące za
brak zgłoszenia danych lub ich aktualizacji, należy podkreślić
znaczenie profesjonalnej pomocy prawnej w tym zakresie. Nasza
Kancelaria świadczy usługi również w zakresie kompleksowej pomocy
prawnej w zgłaszaniu podmiotów do CRBR, dlatego warto z niej
skorzystać.